آشنایی با جشنواره های فرهنگی خانه کتاب
آشنایی با جشنواره های فرهنگی خانه کتاب
شبكه اطلاع رساني كتاب رايانه (مؤسسه خانه كتاب) يك مؤسسه غيرانتفاعي و غير دولتي ميباشد که با هدف پاسخگويي به نيازهاي اطلاعاتي علاقه مندان به كتابهاي منتشر شده در ايران، در مراسم پانزدهمين سال انتخاب کتاب سال جمهوري اسلامي ايران در بهمن 1377 افتتاح گرديد. این موسسه در کنار سایر اهداف و برنامه های خود، به منظور ارتقاء فرهنگ جامعه اسلامي، حفظ استقلال و هويت فرهنگي، حمايت و تشويق مولفان و مصححان و ناشران متعهد كشور متولی جشنواره هایی است که عبارتند از: جشنواره کتاب سال جمهوری اسلامی ایران، جایزه ادبی جلال آل احمد، جایزه ادبی پروین اعتصامی، کتاب فصل، نقد کتاب و گام اول. تاریخچه این جشنواره ها، به شرح ذیل است (جهت آگاهی از فراخوان و نحوه شرکت در آنها به لینک های درج شده مراجعه نمایید)
جايزه كتاب سال؛ http://www.ketabsal.ir/
در ايران براي اولين بار با هدف تشويق خادمان دانش و فرهنگ ايران در سال 1334 هجري شمسي اهدا شد. اين جايزه به پديدآورندگان يازده كتاب برگزيده كه در سال 1332 منتشر شده بودند، تعلق گرفت و از آن سال به بعد، هر ساله طي فراخواني از تمامي نويسندگان، مترجمان و مؤلفان خواسته مي شود تا پنج نسخه از كتاب خود را (به غیر از آثار درسي و كمك درسي) كه در سال پیشین براي اولين بار و به زبان فارسي منتشر شده است، به نشاني دبيرخانه اين جايزه ارسال كنند تا توسط هيأت داوران ارزيابي شود. اين جايزه تا سال 1356 هـ . ش در رشته هاي علوم و فنون، ادبي، علوم انساني و علوم اجتماعي، تربيتي كودكان و نوجوانان به برندگان اهدا شد. اما از سال 1356 با افزايش و قوت گرفتن وقايع انقلاب و حركتهاي مردمي، اهداي اين جايزه به تعويق افتاد و چهار سال بعد در سال 1361 دوباره اين موضوع در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي مطرح شد و در سال 1362 آيين نامه نحوه انتخاب كتاب سال توسط وزير وقت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي (سيد محمد خاتمي) تصويب شد. از آن به بعد هر سال در دهه فجر، مراسم اهداي كتاب سال ـ با هدف تقويت حوزه مطالعات ايراني و اسلامي در جهان ـ برگزار مي شود.
جایزه ادبی جلال آلاحمد؛ http://www.aleahmad.ir/
یک جایزه ادبی دولتی است که به منظور معرفی آثار برگزيده ادبيات داستانی در ایران پایهگذاری شده است. این جایزه به نام جلال آل احمد نویسنده ایرانی نامگذاری شد و با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی در سال ۱۳۸۷ نخستین دوره خود را در سالروز تولد آلاحمد آغاز کرد. در این جایزه، کتابهایی بررسی و داوری میشوند که برای نخستین بار در سال پیشین به طبع رسیدهاند. محورهای مورد ارزیابی هیات داوران عبارتند از «داستان بلند»، «داستان کوتاه»، «نقد ادبی»، «مستندنگاری» و «تاریخنگاری». موسسه خانه کتاب در آذرماه هر سال مقارن با تولد جلال آل احمد (2 آذر) جشنواره جایزه ادبی جلال آل احمد را برگزار کند.
جايزۀ ادبي پروين اعتصامي؛ http://www.parvin.ir/
جايزه ادبي پروين اعتصامي سال 1383 به همت معاونت فرهنگي وزارت ارشاد و در دفتر مجامع و فعاليتهاي فرهنگي کليد خورد و نخستين دوره آن، 15 مرداد همان سال برگزار شد. بعد از آن هم هر دو سال يکبار در زادروز اين نويسنده (25 اسفند) برپا شده است.
دبيرخانه اين جايزه کتابهايي به قلم بانوان سراسر کشور را در پنج شاخه ادبيات پژوهشي، ادبيات نمايشي، داستان، شعر و ادبيات کودک (اعم از آثار تاليفي و ترجمهاي) به داوري میگذارد. هدف از برگزاري اين جايزه ادبي، بزرگداشت مقام و شخصيت شاعر نامدار ايران پروين اعتصامي، رشد و اعتلاء خلاقيت ها و آفرينشهاي ادبي بانوان، ترويج و تقويت زبان فارسي در خارج از کشور، ايجاد پيوند بين ادبيات ملل به ويژه در حوزه جهان اسلام، معرفي چهرههاي شاخص زنان اديب و پژوهنده و تقدير از زنان در عرصه زبان و ادب فارسي است.
جایزه کتاب فصل؛ این برنامه با هدف حمایت از کتابهای برتر و تشویق مولفان، مترجمان و مصححان متعهد و شایسته کشور و نیز برای ارتقای دانش جامعهاسلامی و پیشبرد فرهنگ کتاب و کتابخوانی در کشور، برای نخستین بار در سال 1386 برگزار شد. بدین ترتیب، همه كتابهاي چاپ نخست كه در يك فصل (به غیر از کتابهای کمک درسی و آموزشی) منتشر میشوند پس از بررسی و داوری در پایان فصل بعد مورد تقدیر و قدردانی قرار خواهند گرفت. هدف دراز مدت اين جايزه، فراگيري حداكثري و اتصال بيشتر آن با جايزه كتاب سال است و میتواند زمينه ساز برگزاري مطلوبتر جايزه كتاب سال باشد.
جشنوارۀ نقد كتاب؛ http://www.naghdeketab.ir/روند رو به رشد آمار توليد كتاب در سالهاي اخير و ضرورت بررسي ارزش محتوايي آنها از سويي و نيز لزوم تثبيت نقد علمي و فرهنگسازي نقدپذيري از سوي ديگر، موجب شد موسسۀ خانه كتاب متولي انتشار مجموعه نشريات تخصصي نقد كتاب با عنوان كتاب ماه و جريان ساز آن در كشور گردد. اين تجربۀ گرانبها، بعدها و مشخصاَ از يازدهمين دورۀ هفتۀ كتاب زمينه ساز ارائۀ طرح برگزاري جشنواره نقد كتاب از سوي خانۀ كتاب به معاونت امور فرهنگي و تصويب آن از سوي آن معاونت شد. بدین ترتیب موسسه خانه كتاب به منظور ارتقاي سطح كيفي و كمي نقد، از تمامي منتقدان، مديران مسوول مطبوعات، نشريات، سايتهاي خبري و نيز وبلاگنويسان دعوت ميكند، مقالاتي را كه در حوزه نقد كتاب در سال پیشین منتشر كردهاند به دبيرخانه جشنواره ارسال كنند.
نخستين جشنوارۀ نقد كتاب نهم آذر1383 برگزار شد. اهداف این جشنواره عبارتند از: 1. رشد و بالندگي فن نقد كتاب؛ 2. تشويق منتقدان و ايجاد رقابت سالم و سازنده در فضاي نقد علمي در حوزه كتاب؛ 3. ارتقاي سطح كيفي منابع مكتوب كشور از طريق گسترش نقد.آثاری که در این راستا از سوی دبیرخانه جشنواره نقد کتاب منتشر شده است عبارتند از: عيار نقد (مجموعه مقالاتي درحوزۀ مباني نظري نقد): گروهي از نويسندگان، به كوشش علي اوجبي، دفتر اول، تهران:خانه كتاب، 1388/ كارنامه (گزارش پنج دوره جشنواره نقد كتاب): دبيرخانۀ جشنوارۀ نقد كتاب، تهران: خانه كتاب، 1388/ نقد برتر (مجموعه مقالات نخستين جشنوارۀ نقد كتاب): گروهي از نويسندگان، تهران: خانه كتاب،1387 / نقد برتر (مجموعه مقالات دومين جشنوارۀ نقد كتاب): گروهي از نويسندگان، تهران: خانه كتاب،1387 / نقد برتر (مجموعه مقالات سومين جشنوارۀ نقد كتاب): گروهي از نويسندگان، تهران: خانه كتاب،1387/ نقد برتر (مجموعه مقالات برگزیده چهارمین جشنواره نقد کتاب ): گروهی از نویسندگان، تهران: خانه کتاب، ۱۳۸۸/ نقد برتر: (مجموعه مقالات برگزیده پنجمین جشنواره نقد کتاب): گروهی از نویسندگان. تهران: خانه کتاب، ۱۳۸۹/ نقد برتر: مجموعه مقالات برگزیده ششمین جشنواره نقد کتاب. تهران: خانه کتاب، ۱۳۸۹/ نقد نقد: گردآورنده سایر محمدی؛ طرح و اجرا دبیرخانه جشنواره نقد کتاب؛ ویراستار منیرالسادات حسینی. تهران: خانه کتاب، ۱۳۸۸.
جایزه گام اول؛ http://www.gamaval.ir/
خانۀ کتاب در راستای بسط و گسترش فرهنگ کتاب و کتابخوانی و به منظور کشف استعدادهای درخشان، ایجاد بسترهای لازم و سمت و سو بخشیدن به فعالیت فرهنگی و ارتقای فرهنگ مکتوب در سطح جامعه و نیز معرفی و تشویق نوقلمان پدیدآور، در سال ۱۳۸۵ جایزۀ گام اول را بنیان نهاد.
موضوع این جایزه داوری و ارزیابی آثار پدیدآورندگانی است که برای نخستین بار در رشته های مجموعه شعر یا داستان کوتاه و بلند در دو ردۀ سنی بزرگسال و کودک و نوجوان دست به قلم شده و اثر خود را به طبع رسانده اند. خانۀ کتاب مجری برگزاری و داوری این جایزه است و پاییز هرسال طی مراسمی با همکاری یکی از مراکز استان های کشور، از برگزیدگان جایزۀ گام اول تقدیر به عمل می آورد.
این وبلاگ ترجیحا جهت اطلاع رسانی به دانشجویان کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان ایجاد شده، ولی در کنار آن به موضوعاتی از دنیای کتابداری و اطلاع رسانی و مافیهای آن که شاید برای دنیا و آخرت دیگر کتابداران هم مفید باشد ، خواهد پرداخت. در صورتیکه تمایل به عضویت در وبلاگ دارید، تقاضای خود را به پست الکترونیک eazarei@gmail.com ارسال نمایید. تا چه قبول افتد و...